Skip to content

KIRGIZLAR…

Aralık 12, 2011

Türk tarihi açısından fevkalade önem arzeden türk topluluğu.

bugün çoğunluğu kırgızistan’da yaşayan kırgızlar, oğuz soylu olmayıp(ok), köken olarak  on halklarındandır. yani hunlar ve moğollar’ın akrabalarıdır.

Kırgız sözcüğü;

Kırgız sözünün çıkış yeri üzerine farklı iddialar bulunmaktadır. Bunlardan birincisi, Kırgız kelimesinin “kırk-kız”, ikincisi “kırk uuz” veya kırk kabile kelimelerinden türediğidir. Kırgızistan bayrağında güneş benzeri şeklin etrafındaki kırk ışık süzmesi buna ithafendir.

Ön-Kırgızlar ;

Çin ve Arap kaynaklarında mavi gözlü, kızıl saçlı-sarışın ve çekik gözlü olarak geçen Kırgızlar en eski Türkî halklardan biridir. Ön-Kırgızların Moğol kabileleriyle yaptıkları evlilikler sonucu günümüz Kırgızları ortaya çıkmıştır. M.Ö.250 yıllarında Yenisey vadisi boyunca uzanan bölgelerde bulunuyorlardı. Yenisey Irmağı boyunda göçebe bir hayat süren Kırgızlar, Milattan sonra birinci yüzyılda Hiung-nu devletini oluşturdular. Hiung-nuların dağılması üzerine Kırgızlar, Yenisey Kırgız Hanlığı’nı kurdular. Dördüncü yüzyılda kurulan Yenisey Kırgız Hanlığı, Baykal Gölü‘nden Tibet’e kadar olan kısma hakim oldu. Günümüzdeki Hakas Kırgızları, bu dönemde ana kütleden koptular.

6. yüzyılda kurulan Göktürk Devleti ile mücadele eden Kırgızlar, Mukan Kağan döneminde Göktürklere bağlandılar. Göktürklerin Çin hakimiyeti altına girdiği 630-680 yılları arasında Kırgızlar tekrar müstakil olarak yaşadılar.[kaynak belirtilmeli]

İkinci Doğu Göktürk Kağanlığı‘nın kurulmasıyla yeniden Göktürklere bağlandılar. Kırgızlar bu dönemde sık sık yönetime ayaklandılar. Kırgızlar, Göktürk Kağanlığı’ndan sonra Uygur Kağanlığı hakimiyetine girdiler. 840 senesinde Uygur Kağanlığını yıkarak kendi Kırgız Kağanlığını kurdular.

———–

Kırgızlar’ın tarihi destanlarla bezenmiş bir tarihtir.

en bilinen kırgız destanı “MANAS” destanı olup, Kırgız Türkleri’nin millî destanıdır. Mani dinini yaşayan Karahitaylar ile Müslüman Karahanlılar arasındaki mücadelede Kırgızların durumunu ve Manas adlı kişiyi anlatan destandır.

bundan başka “kırgız” adının kökenini oluşturduğuna inanılan ve kırgız türkleri’nin kökenini anlatan türk mitolojisinin önemli unsurlarından biri olan “KIRK KIZ DESTANI” da kırgızlar’ın bilinen önemli destanlarındandır.

————–

ANADOLU’DA KIRGIZLAR;

Malazgirt savaşıyla birlikte anadolu’yu yurt edinen türk boylarından oğuzlar ile birlikte, kırgızlar da anadolu’ya gelmiş, oğuz boylarının içerisinde 1000 yıldan beri anadolu’da rumeli’de varlıklarını sürdürmüşlerdir. bunlardan başka selçuklular döneminde iznik kuşatmasında selçuklu ordusu’nun içerisinde elit kırgız birlikleri olduğu tarihi kaynaklarda geçmektedir. bugün iznik’teki “kırgızlar türbesi” bu kuşatmada şehit düşen kırgız soydaşlarımız için yaptırılmıştır.

yine bursa’nın fethi ve osmanlı’nın bizansla yaptığı mücadelelerde de kırgızlar kayılar ile birlikte hareket etmişlerdir.

kırgız kandaşlarımızı “kurtuluş savaşı”mızda da görüyoruz anadolu coğrafyasında. kurtuluş savaşı esnasında 2000 kırgız süvarisi 6000-7000 km at sırtında yol katedip anadolu’ya gelmiş ve türk’ün gururu kurtuluş savaşımızın isimsiz kahramanları arasındaki yerlerini almışlardır.

About these ads
Yorum Yapın

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Twitter picture

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Connecting to %s

%d blogcu bunu beğendi: